‘500 yıldır haritası var ama biz hâlâ gitmedik’

Türkiye’nin sıcak gündemine buz gibi bir Antarktika gündemi ekliyoruz bu hafta… Piri Reis’in 1500’lü yıllarda haritasını çizdiği ve bugün dünyanın enerji, siyaset ve çevre açısından en önemli tartışma konularından biri olan beyaz kıtaya Türk bayrağını dikenlerden Yrd. Doç. Dr. Burcu Özsoy Çiçek bu konuya akademik ve siyasi ilginin acilen artması gerektiğini söyledi
Tutanaklar, barış süreci, dağdan inme, 4. yargı paketi, başkanlık… Her biri diğerinden önemli, her biri diğerinden acil.
Bazen ağaçlardan ormanı göremeyiz ya, bu sıcak gündemin içinde Türkiye yıllardır bu kıtanın adını bile anmıyordu. Üstelik İran, Pakistan, Malezya gibi içine kapalı toplumlar bile kıta için yepyeni stratejiler geliştirirken…
Henüz resmi bir adım atmasak da, 2006’da Antarktika’ya Türkiye bayrağını diken biri oldu. İTÜ Denizcilik Fakültesi öğretim üyesi Yrd. Doç. Dr. Burcu Özsoy Çiçek.
Özsoy ile Tuzla’daki asude kampüste buluştuğumuzda, Türkiye’dekilerin Antarktika dönüşünde ona en çok sorduğu soruyla kıtaya olan ilgimizi özetledi: “Giderken çocuğu nereye bıraktın?”Öğrendik ki Ross Sea bölgesinde Suudi Arabistan’dan sonra en büyük petrol rezervi var ve şu anda orayı Yeni Zelanda kontrol ediyor. Malezya, Pakistan, Çin, Hindistan stratejiler kuruyor kıta üzerinde. Peki Türkiye’nin durumu ne?
– Hiçbir şey! Hiçbir söz hakkımız yok. Belirli bir paylaşıma gidilse kontrolümüz yok. Çünkü dinleyici pozisyonundayız şu an. Çabamız dahi yok. Pakistan ya da Kazakistan çok yeni katıldılar. Güney Kore, Antarktika kıtası üzerinde 12 ay boyunca açık olması planlanan istasyon teklifini yapmış, 2014 yılında istasyonu kurmayı planlıyor. İnsanlar zeki davranmaya ve geleceğe yatırım yapmaya çalışıyorlar. Bunların hepsi geleceğe yatırım zaten.* Antarktika’ya ilk kez bilim adamları/denizciler ayak bastığında yıl 1897’ydi. Türkiye’nin bayrağı ise 2006’da, sizin tarafınızdan kıtaya dikildi. Bu gecikmenin bedeli nedir?
– Diğer ülkelerin 1950’lerde yasal olarak istasyon kurduklarını düşünürseniz, bizim 2006’da oraya bir bayrakla taşınmamız şaka gibi. 15. yüzyılda yaşamış Piri Reis’in Güney Amerika ve Antarktika sınırlarını gösteren haritaları var. 1996’da ilk kez Antarktika Anlaşması’na girmişiz, ne var ki toplantılarını takip etmemişiz, katılmamışız. Çünkü bilinçle girilmemiş, muhtemelen diğer ülkeler de giriyor diye özentiyle girilmiş.‘Buz, temiz su demek’

• • •
1 5 6 7